Bebeğinizin Sağlığını Tehlikeye Atan Mitler!
Hamilelik, hem anne hem de bebeğin sağlığı için hayatın en özel ve hassas evrelerinden biridir. Bu süreçte doğru beslenme, bebeğin sağlıklı gelişimini desteklerken annenin vücudunun artan ihtiyaçlarını karşılamak için hayati bir rol oynar.
Çağrı Özlütaş
19/01/2025 09:42
Herkese yepyeni bir haftadan merhaba…
Hamilelik, hem anne hem de bebeğin sağlığı için hayatın en özel ve hassas evrelerinden biridir. Bu süreçte doğru beslenme, bebeğin sağlıklı gelişimini desteklerken annenin vücudunun artan ihtiyaçlarını karşılamak için hayati bir rol oynar.
Peki, nelere dikkat edilmeli?
KAHVE
Nordic Nutrition Recommendations (Kuzey Ülkeleri /Nordik Beslenme Rehberi)’ne göre hamilelikte günlük kafein alımı 200 mg ile sınırlandırılmalıdır, bu da günde yaklaşık 2 fincan kahveye denk gelir. Yapılan son araştırmalar, aşırı kafein tüketiminin düşük yapma, fetal gelişim geriliği ve düşük doğum ağırlığı gibi hamilelik komplikasyonlarına neden olabileceğini göstermektedir. (Qian et al.2020)ALKOL
ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi (CDC), hamilelikte alkol tüketimiyle ilgili şu uyarıda bulunur: Hamilelikte alkol tüketiminin güvenli bir seviyesi bilinmemektedir. Hiçbir dönemde alkol kullanımı güvenli değildir. Alkol tüketimi, hamileliğin ilk 3 ayında anormal yüz özelliklerine neden olabilirken, büyüme geriliği ve merkezi sinir sistemi sorunlarına yol açabilir. Bebeğin beyni tüm hamilelik boyunca gelişmeye devam ettiği için, her dönemde alkol maruziyeti risklidir. (Centers for Disease Control and Prevention (n.d.))KAÇINILMASI GEREKEN BALIKLAR VE CİVA TEHLİKESİ
Omega-3 yağ asitleri, bebeğinizin beyin, göz ve sinir sistemi gelişimi için kritik bir role sahiptir. NNR 2023 (Kuzey Ülkeleri/ Nordik Beslenme Rehberi)’ne göre hamilelik ve emzirme doneminde haftada en az 350 gram balık tüketimi önerilmektedir. Ancak bazı balıklar (predator/avci baliklar), yüksek cıva içeriği nedeniyle tüketilmemelidir. Kaçınılması gereken balıklar şunlardır:- Ton balığı (özellikle büyük ton balıkları)
- Uskumru (kral uskumru)
- Kılıçbalığı
- Köpekbalığı
TERCİH EDİLMESİ GEREKEN BALIKLAR
Somon, sardalye ve hamsi gibi düşük cıva içeren balıklar."KARACİĞER VİTAMİN DEPOSUDUR" BÜYÜK BİR YANILGI!
Hamilelikte karaciğer tüketiminin sağlıklı bir alışkanlık olduğu düşünülür. Ancak, bu bilgi tamamen yanlıştır! Karaciğer, yüksek miktarda A vitamini içerir ve hamilelik döneminde aşırı A vitamini alımı, bebeğinizin sağlığını ciddi şekilde riske atabilir.NEDEN ZARARLI?
A vitamini, yağda çözünen bir vitamindir ve vücutta birikme eğilimindedir. Hamilelikte aşırı miktarda alınan A vitamini, doğumsal anomalilere yol açabilecek toksik etkilere neden olabilir. Özellikle bebeğin organ gelişiminin kritik olduğu ilk trimesterde bu durum daha da tehlikeli hale gelir.NE YAPMALISINIZ?
Hamilelik döneminde karaciğer ve karaciğer ürünlerinden uzak durmalısınız. A vitamini ihtiyacınızı, güvenli kaynaklardan karşılamalısınız: Havuç, tatlı patates, kabak gibi beta-karoten bakımından zengin sebzeler. Yumurta sarısı ve süt ürünleri, güvenli miktarda A vitamini sağlar. Önemli Vitaminler ve MinerallerFOLAT VE FOLİK ASİT
Folik asit, bebeğin sinir tüpü gelişimi için kritik bir vitamindir. Eksikliği, nöral tüp defektleri (NTD) gibi ciddi doğumsal kusurlara yol açabilir. Eğer planlı bir hamilelikse, hem hamilelikten önce hem de hamileliğin ilk 12 haftası boyunca bu vitaminin yeterli alınması hayati önem taşır. Öneri: Nordic Nutrition Recommendations (Nordik Beslenme Rehberi) 2023’e göre, bu dönemde günlük 400 mikrogram folik asit takviyesi almanız önerilir. Bu takviyeyi doktor kontrolünde almanız en sağlıklısıdır. Besin Kaynakları: Ispanak, brokoli, marul, portakal, kuru baklagiller ve genel olarak yeşil yapraklı sebzeler.DEMİR
Demir, bebeğe oksijen taşınmasında kritik bir rol oynar ve aynı zamanda beyin gelişimi için gereklidir. Hamilelikte artan kan hacmi nedeniyle demir ihtiyacı artar. Öneri: Demir açısından zengin besinler tüketin ve bu yiyecekleri C vitamini içeren gıdalarla birlikte alarak demir emilimini artırabilirsiniz. Besin Kaynakları: Kırmızı et, tavuk, hindi, yumurta, mercimek, ıspanakKALSİYUM
Kalsiyum, bebeğinizin kemik oluşumu ve mineralizasyonu için gereklidir. Eğer annenin kalsiyum alımı yetersizse, vücut bebeğin ihtiyaçlarını karşılamak için annenin kemiklerindeki kalsiyum depolarini etkilemektedir. Öneri: Günlük kalsiyum ihtiyacınızı süt ve süt ürünleri ya da kalsiyum açısından zengin diğer besinlerle karşılamayı ihmal etmeyin. Besin Kaynakları: Süt, yoğurt, peynir, badem, susam, tofu, brokoli.VİTAMİN D
Vitamin D, kalsiyum ve fosforun emilimini artırarak bebeğinizin kemik ve bağışıklık sistemi gelişimini destekler. Eksikliği düşük doğum ağırlığına ve annenin kemik sağlığı sorunlarına yol açabilir. Öneri: NNR 2023 (Nordik Beslenme Rehberi)’ne göre, hamilelikte günlük 10 mikrogram vitamin D alımı önerilmektedir. Güneş ışığından düzenli olarak faydalanmayı ve gerektiğinde doktor kontrolünde takviye almayı unutmayın. Besin Kaynakları: Yağlı balıklar (somon, sardalya), yumurta sarısı, zenginleştirilmiş süt ve tahıllar.İYOT
Bebeğin beyin ve sinir sistemi gelişimi için hayati bir elementtir. Normal tiroid fonksiyonlarının devamı için gereklidir. Öneri: WHO, hamile kadınların günlük 150 mcg iyot takviyesi almasını tavsiye etmektedir. İyot Kaynakları: İyotlu tuz (Düzenli kullanımı önerilir), deniz ürünleri, süt ve süt ürünleri, yumurta gibi yiyecekler tüketilebilir. Hamilelikte İyot Kaybı: Sık idrara çıkma nedeniyle iyot kaybı artabilir. Bu nedenle, yeterli iyot alımı hamilelik boyunca kritik önem taşır. Hamilelikte doğru beslenme, hem sizin hem de bebeğinizin sağlıklı bir dönem geçirmesi için hayati bir öneme sahiptir. Ancak herkesin beslenme ihtiyaçları farklıdır. Bu nedenle, mutlaka bir uzman diyetisyen ve doktor kontrolünde bireysel bir plan oluşturmayı ihmal etmeyin. Haftaya görüşmek dileğiyle, sağlığınız eksik olmasın. Bu yazının hazırlanmasında sunduğu değerli katkılar için, Sayın Yardımcı Doçent Doktor Begüm Harmancıoğlu'na teşekkürlerimi sunarım… YAZI/ ÇAĞRI ÖZLÜTAŞ
En Çok Okunanlar
Döviz Kurları
