Ormanlarımız Yok Oluyor!

Kıbrıs Türk Biyologlar Doğayı Araştırma ve Koruma Derneği Eski Başkanı Hasan Sarpten, Çam Köse Böceği ile ilgili ülkemizde verilen mücadele ve ağaçlar üzerinde yarattığı tahribatın boyutu ile ilgili KIBRISLI Gazetesi’ne açıklamalarda bulundu.

Serhan Kablan

21/02/2023 15:54

   Kıbrıs Türk Biyologlar Doğayı Araştırma ve Koruma Derneği Eski Başkanı Hasan Sarpten, Çam Köse Böceği ile ilgili ülkemizde verilen mücadele ve ağaçlar üzerinde yarattığı tahribatın boyutu ile ilgili KIBRISLI Gazetesi’ne açıklamalarda bulundu.    Sarpten, ülkemizde beş yıl üst üste 2010 yılına kadar Çam Köse Böceği ile mücadele yapıldığını daha sonra ise hiçbir mücadelenin yapılmadığına dikkat çekti. Yaklaşık 25 bin hektar orman alanına sahip ülkemizde 20 bin hektarın üzerinde bir bulaşmanın söz konusu olduğunu kaydeden Sarpten, belli noktalarda ise çok aşırı bir bulaşmanın olduğunu belirtti.

Çam Köse Böceği Nedir?

   Çam ağaçları üzerindeki beyaz pamuksu tırtıl keseleriyle kendini belli eden çam kese böcekleri, aslında bir kelebek türüdür ve bu kelebeklerin tırtılları orman zararlısı böcekler açısından önemli bir yer işgal etmektedir. Üst üste birkaç yıl bu zararlının tahribatına uğrayan ağaçlarda boy büyümesi gerilemekte ve hacim kaybı olmaktadır. Çam kese böceğinin tahribatı kış aylarında, yani ağacın gelişme dönemi dışında olduğu için herhangi bir ölüm söz konusu değildir. Ancak yoğun ve arka arkaya birkaç sene devam eden tahribat ağacı zayıf düşürerek kabuk böcekleri ve diğer sekonder zararlıların gelmesine zemin hazırlar.    Çam kese böceği kitle üremesi yaptığında ibrelerin tamamını yok ederek ağacı çıplak hale getirir. Tırtıllar keselerini genellikle tepe sürgünlerine yakın dallara veya tepe sürgününün bulunduğu dal çatallarına yapar.

Sarpten: Tasarruf Adı Altında İhaleye Çıkılmadı

Çam ağacı olan bölgelerde yaklaşık 30 yıldan beridir bu sorununun varlığına işaret eden Sarpten, ülkemizde helikopterle biyolojik mücadelenin 5 yıl üst üste, 20 Milyon TL civarında bir bütçe ile yapıldığını ancak hem geçtiğimiz yıl hem de bu yıl tasarruf adı altında ihaleye çıkılmayarak bu mücadelenin yapılmadığını belirtti.

“Bu Yıl Patlama Noktasına Geldi”

   Sarpten, geçtiğimiz yıl da bu sorunun oluştuğunu fakat 5 yıl öncesinde etkin bir mücadele yapılması nedeniyle çok fazla hissedilmediğini, bu yıl ise patlama noktasına geldiğini kaydetti.    Popülasyonun şu anda hat safhada olduğunu, yaklaşık 25 bin hektar orman alanına sahip ülkemizde 20 binin üzerinde bir bulaşmanın söz konusu olduğunu kaydeden Sarpten, belli noktalarda ise çok aşırı bir bulaşın gerçekleştiğini söyledi.    Örnek vererek konuşmasına devam eden Sarten, Yeşilırmak bölgesindeki ağaçların kuruma noktasına geldiğini de vurguladı.

“Şu An Ağaçlarda Yüksek Oranda Tahribat Var”

   Şu anda bununla ilgili artık yapacak bir şeyin olmadığını, ağaçların yüksek oranda tahribatlı olduğunun altını çizen Sarpten, “bu böcekler 15-20 gün sonra toprağın altına girecektir” dedi.    İşin ilginç tarafının 2023 yılı bütçesinde de bu mücadeleye kaynak ayrılmadığını söyleyen Sarpten, “Buradan da anlıyoruz ki gelecek yıl şubat ve mart aylarında bu sorun katlanarak devam edecektir” şeklinde konuştu.    Bu konudaki taleplerini de dile getiren Sarpten, bir sürecin başlaması ve ihaleye çıkılması gerektiğini, yaz aylarında bu işin tamamlanıp, mutlaka eylül, ekim ve kasım aylarında ilaçlamanın gerçekleşmesinin şart olduğunu kaydetti.

“İnsan Üzerine Temas Ettiği Zaman Ciddi Sağlık Sorunları Oluşturabiliyor”

   Bu böceğin insan üzerine temas etmesi durumunda alerjik reaksiyon gösterebileceğini de söyleyen Sarpten, “Bazı insanlarda herhangi bir sorun yaratmayabilir. Ancak alerjisi olan hastalarda; örneğin astım hastası. Ciddi bir sağlık sorunu yaratma riski vardır. Veya bazı çocuklara temas etmesi durumunda hastanelik bir durum oluşabilir.” dedi.    Ülkemizde şu anda “Çam Kese Böceği” ile ilgili popülasyonun artması nedeniyle insanlarla etkileşim yapma durumunun da arttığını dile getiren Sarpten, bu nedenle hızlı bir şekilde ihaleye çıkılarak bu sürecin başlaması gerektiğinin altını çizdi. Haber / Serhan  KABLAN