İSG-Bir'den İş Sağlığı ve Güvenliği mevzuatı yasa tasarısına tepki

İş Sağlığı ve Güvenliği Birliği (İSG-BİR), İş Sağlığı ve Güvenliği mevzuatında değişiklik öngören yasa teklifine ilişkin yazılı bir basın açıklaması yayımladı.

Açıklamada, söz konusu yasa teklifinin Cumhuriyet Meclisi Hukuk, Siyasi İşler, Dışilişkiler ve Savunma Komitesi’nde üç haftadır görüşüldüğü ve oy çokluğu ile kabul edilerek Genel Kurul’a sevk edildiği hatırlatıldı. Komite sürecinde, yasa değişikliği önerisinin farklı şekillerde sunulmasına rağmen, düzenlemenin “işverenin ölümlü kaza anında gözaltına alınma süreci ile ilgili fayda sağlamayacağı, aksine işverenin yükümlülüğünü azaltarak süreci muğlak şekilde bırakacağı” yönündeki uyarıların, toplantılara davet edilen paydaşlar tarafından her toplantıda dile getirildiği belirtildi.

İSG-BİR, yapılması planlanan yasa değişikliğinin çalışanların yaşam hakkını doğrudan ilgilendiren hayati bir konuda “ciddi riskler barındırdığını” ifade ederek, düzenlemenin mevcut haliyle kabul edilmesini “kabul edilemez” bulduklarını kamuoyuyla paylaştı.

Açıklamada, komitede oy çokluğu ile alınan kararın, iş kazaları ve meslek hastalıklarını önlemeyi esas alan bir anlayışı güçlendirmediği, aksine “denetimi zayıflatan, sorumluluğu belirsizleştiren ve İSG uygulamalarını kağıt üzerinde bırakma riski taşıyan” bir yaklaşımın önünü açtığı savunuldu. Bu durumun “önleyici iş sağlığı ve güvenliği anlayışından açık bir geri adım” olduğu kaydedildi.

Komiteye davet edilen devletin resmi kurumları ile birlik ve odaların olumsuz görüşlerine rağmen düzenlemenin oy çokluğu ile kabul edilmesinin, iş sağlığı ve güvenliği gibi insan hayatını doğrudan ilgilendiren bir alanda toplumsal ve mesleki mutabakat sağlandığı anlamına gelmediği ifade edildi. Yasa teklifinin, “sorunu kaynağında çözmek yerine sonuçları yönetmeye çalışan bir zihniyeti yansıttığı” ileri sürüldü.

Açıklamada ayrıca, yasa değişikliğine eklenen ve yürürlükten önce açılmış, halen devam eden davalara da yeni kuralların uygulanmasını öngören geçici maddenin “hukuk güvenliği ve kazanılmış haklar ilkesine açıkça aykırı” olduğu savunuldu. Devam eden yargı süreçlerine geriye dönük müdahalenin, hak arama özgürlüğünü zedeleyebileceği, yargıya olan güveni sarsabileceği ve özellikle iş kazası ile meslek hastalığı davalarında çalışanlar aleyhine “telafisi güç sonuçlar” doğurabileceği belirtildi.

Teklifin yasalaşması halinde denetim mekanizmalarının zayıflayacağı, iş güvenliği uygulamalarının formaliteye dönüşeceği ve caydırıcılığın ortadan kalkacağı öne sürülen açıklamada, bunun sahadaki karşılığının “daha fazla iş kazası, daha fazla meslek hastalığı ve telafisi mümkün olmayan kayıplar” olacağı ifade edildi. KKTC’de iş kazaları konusunda mevcut tablonun zaten kırılgan olduğu vurgulandı.

İSG-BİR, Cumhuriyet Meclisi Genel Kurulu’na çağrısında, yasa önerisinin kabul edilmemesini ve Genel Kurul aşamasında geri çekilmesini talep etti. Açıklama, “İş sağlığı ve güvenliği bir maliyet kalemi değil, insan hayatının güvencesidir” ifadesiyle son buldu.