Uganda'da şempanzeler arasında “iç savaş”: 17’si yavru 24 şempanze öldü

Uganda'daki Kibale Milli Parkı'nda yaşayan dünyanın en büyük yabani şempanze grubu Ngogo topluluğunun kendi içinde parçalanarak yıllarca süren bir çatışmaya girdiği belgelendi.

Kıbrıslı Gazetesi
10/04/2026 10:51
Uganda'da şempanzeler arasında “iç savaş”: 17’si yavru 24 şempanze öldü

Uganda'daki Kibale Milli Parkı'nda yaşayan dünyanın en büyük yabani şempanze grubu Ngogo topluluğunun kendi içinde parçalanarak yıllarca süren bir çatışmaya girdiği belgelendi. Ülkede 2018’den beri iki gruba bölünen şempanzeler arasındaki çatışmalarda 17’si yavru 24 şempanze öldürüldü.

TRT Haber’in aktardığına göre Science dergisindeki çalışma, şempanzelerin bir zamanlar birleşik olan bir topluluğun birbirine düşman olmasını insanlık durumuna en yakın durum olarak nitelendiriyor.

Araştırmacılar, 1995'ten 2015'e kadar sosyal olarak birleşik olan Ngogo şempanzelerinin zamanla iki gruba ayrıldığını belirledi.

“Batı” ve “Merkez” olarak adlandırılan bu iki grup arasındaki gerginlik, 2018 yılı itibarıyla kalıcı bir kopuşa dönüştü.

Batı grubu, yedi yıl içinde merkez grubuna yönelik 24 organize ve koordineli saldırı düzenledi. Bu çatışmalarda en az yedi yetişkin erkek ve 17 yavru şempanze hayatını kaybetti.

Benzer bir durumun 1970'lerde Jane Goodall tarafından Tanzanya'daki Gombe grubunda gözlemlenmiş olabileceği ancak o dönemdeki bilimsel sınırlamalar nedeniyle bunun tam olarak bir iç savaş olarak tanımlanamadığı belirtiliyor.

BÖLÜNMENİN NEDENLERİ: LİDERLİK VE KAYIPLAR

Primatolog Aaron Sandel’e göre, 2015 yılında grubun alfa erkeğinin statü kaybetmesi ve yerine yeni bir liderin geçmesi, topluluk içindeki kutuplaşmayı hızlandırdı.

Ayrıca topluluk içindeki farklı mahalleleri birbirine bağlayan yaşlı ve etkili şempanzelerin ölümü, sosyal bağları zayıflattı.

2017 yılında yaşanan bir hastalık salgını ise grubu fiziksel ve sosyal olarak daha da kırılgan hale getirerek bölünmeyi kaçınılmaz kıldı.