Meclis’te muhaceret ve “itibari para” tasarılarına ivedilik... Üstel: 2 bin 200 kişiyi geri gönderdik

Cumhuriyet Meclisi Genel Kurulu, "Yabancılar ve Muhaceret (Değişiklik) Yasa Tasarısı" ile "Yurt Dışındaki İtibari Paraların Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Yasa Tasarısı"nın komitede ivedilikle görüşülmesini onayladı. 

Başbakan Ünal Üstel, ülkedeki kayıt dışı yaşamla ilgili son zamanlarda büyük önlemler aldıklarını, 2026 yılında, 20 Nisan’a kadar yaklaşık 2 bin 200 kişiyi liman kapılarından geri gönderdiklerini açıkladı. Üstel, ülkede kayıt dışı bir kişi bile kalmaması amacıyla bu yasal düzenlemeyi yaptıklarını da kaydetti.

Cumhuriyet Meclisi Genel Kurul toplantısı sürüyor. Genel Kurul'da ilk olarak onaya ve bilgiye sunuş işlemlerine yer verildi.

Bu çerçevede, Ekonomi, Maliye, Bütçe ve Plan Komitesi’nin "Deprem ve Diğer Doğal Afetlere Yönelik Mali Yardım Kapsamında Kamu Okul ve Hastanelerinin Güçlendirilmesi veya Yeniden Yapılmasında Uygulanacak Yöntemler (Geçici Kurallar) Yasa Tasarısı"nın üçüncü görüşmesinin yapılmasına ilişkin tezkere oy çokluğuyla kabul edildi.

Meclis Genel Kurulunda, Hukuk, Siyasi İşler, Dışilişkiler ve Savunma Komitesi’nin "Genel Kuruldan Bir Daha Görüşülmek Üzere Komiteye Geri Alınan Mahkemeler (Değişiklik No:2) Yasa Tasarısı", "Ceza (Değişiklik) Yasa Tasarısı", "Birleştirilmiş Ceza Muhakemeleri Usulü (Değişiklik) Yasa Tasarısı" ve "Güvenlik Kuvvetleri Mahkemesi ile Güvenlik Kuvvetleri Yargıtayının Kuruluşu ve Yargılama Usulü (Değişiklik) Yasa Tasarısı"nın genel kurulda üçüncü görüşmelerinin yapılmasına ilişkin tezkereler oy birliğiyle kabul edildi.

Genel Kurulda ayrıca "Yabancılar ve Muhaceret (Değişiklik) Yasa Tasarısı" için komitede ivedilik kararı talep edildi. Bunun üzerine ana muhalefet CTP Başkanı Sıla Usar İncirli’nin izahat istemesi üzerine İçişleri Bakanı Dursun Oğuz söz aldı.

OĞUZ: ÇALIŞMA HAYATI KAYIT ALTINA ALINACAK

İçişleri Bakanı Dursun Oğuz, "Yabancılar ve Muhaceret (Değişiklik) Yasa Tasarısı" ile çalışma hayatını kayıt altına almayı amaçladıklarını söyledi.

Muhaceret izinsiz öğrencilerin olduğuna dikkat çeken Oğuz, kayıt dışı insanlarla ilgili soru işaretlerini ortadan kaldırmanın yolunun kayıtlılığı artırmak olduğunu vurguladı. Yasada yapılan değişiklikleri aktaran Oğuz, aile bütünlüğü sağlamayı da amaçladıklarını aktardı.

BAYBARS: 60 GÜN EK TURİST VİZESİ VERİLMESİNDEKİ AMAÇ NE?

Bağımsız Milletvekili Ayşegül Baybars da, yerinden söz alarak, yasa tasarısında ülkeye turist olarak gelen kişilerin de affedilerek, 60 gün ek turist vizesi verilmesindeki amacın ne olduğunu sordu. Baybars, "bazı tetikçilerin de ülkeye turist olarak geldiğini" dile getirdi.

İçişleri Bakanı Dursun Oğuz da, turist vizesi ile gelip süresi dolan kişinin de kayıtlılığa girmesini sağlamayı amaçladıklarını söyledi.

ŞAHALİ: YASANIN ADI ‘HAN KAPISI’…

CTP Milletvekili Erkut Şahali de, yerinden söz alarak, bu yasanın adının “han kapısı yasası” olduğunu savundu. Şahali, hükümete, bu yasa ile kamu maliyesine ne kadar gelir getirmeyi hedeflediklerini ve buna müracaat edecek kaç kişinin olduğunu sordu.

İçişleri Bakanı Oğuz da, gerçekleşmeyen bir şey ile ilgili rakam vermenin doğru olmayacağını söyledi.

CTP Milletvekili Asım Akansoy ise, ülkede sürekli af çıkarılmasını eleştirerek, getirilen yasa tasarısının ciddi sorunları olduğunu savundu. Akansoy, detaylı rakamların paylaşılmasını isteyerek, aftan yararlanılması için çalışma izni koşulu olmamasının çok büyük bir risk olduğunu vurguladı. Akansoy, turist olarak gelip kaçağa düşen kişilerin affedilmemesi gerektiğini de belirtti.

CTP Milletvekili Teberrüken Uluçay da, yerinden söz alarak, bu yasanın detaylarını komitede detaylı olarak konuşacaklarını belirtti.

İNCİRLİ: SEÇİM TARİHİ VERİN

CTP Genel Başkanı Sıla Usar İncirli de kürsüden yaptığı konuşmada, kayıt dışılığın sosyal ve ekonomik bedelleri olduğunu, bu bedelleri de halkın ödediğini vurguladı. İncirli, afların işe yaramadığını ve bu ivediliğe ret oyu vereceklerini söyledi.

Konuşmaların ardından tezkere oy çokluğuyla kabul edildi.

Genel Kurulda, ardından "Yurt Dışındaki İtibari Paraların Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Yasa Tasarısı" için komitede ivedilik kararı talep edildi. Ana Muhalefet CTP Başkanı Sıla Usar İncirli’nin bununla ilgili de izahat istemesi üzerine Maliye Bakanı Özdemir Berova söz aldı.

Maliye Bakanı Özdemir Berova, bu tasarının geçen dönem Meclis komitesinde birinci görüşmesinin yapıldığını anlattı. Paranın bankalar üzerinden gelmesi gerektiği kanaatinin oluştuğunu belirten Berova, bu yasa tasarısını finansal varlığa çevirmek üzere çalışmalar yapıldığını kaydetti. Berova, bankalar üzerinden gelecek nakdin, Maliye’nin gelir artırması yönünden olumlu olacağını belirtti.

Ardından tezkere oy çokluğuyla kabul edildi.

Sunuşların ardından CTP Genel Başkanı Sıla Usar İncirli, 62. madde tahtında söz aldı.

Hükümetin seçim telaşına girdiğini savunan İncirli, hükümetin, memleketin yararına olmayan ama seçim yatırımı olan işlerin peşine düştüğünü öne sürdü. Halkın kararını verdiğini söyleyen İncirli, seçim tarihinin verilmesini istedi.

Usulsüz istihdamlar yapıldığını savunarak, eleştirilerde bulunan İncirli, "İş Gücü Planlama ve Geliştirme Merkezi’ne ihtiyacın üzerinde bir istihdam yapıldığı ve bu kişilerin kamuya geçmesi için çalışma olduğu" yönünde duyum aldıklarını söyledi.

"Seçim yatırımı" olarak yapılan istihdamların ülkeye zarar verdiğini vurgulayan İncirli, "İş Gücü Planlama ve Geliştirme Merkezi çalışan sayısının arttığı" yönündeki duyumlarının doğru olup olmadığını sordu.

Ülkenin borçlarının kalem kalem açıklanmasını isteyen İncirli, kendilerinin şu anda bu borçların ödenmesi için hazırlıklar yaptıklarını kaydetti.

Örneğin kendileri devrettiği zaman Kıbrıs Sigorta’nın gelirlerinin giderlerini karşılayabildiği noktada olduğunu ancak şu anda durumun öyle olmadığını söyleyen İncirli, bunun da izahatını istedi. İncirli, “Bu kurumlar size babanızdan miras kalmamıştır.” dedi.

ÜSTEL: 2 BİN 200 KİŞİYİ KAPILARDAN GERİ GÖNDERDİK

Başbakan Ünal Üstel, İncirli’ye yanıt vermek üzere söz aldı. Ülkede hiçbir kurumu batırmadıklarını vurgulayan Üstel, İş Gücü Planlama ve Geliştirme Merkezi’ne personel almadıklarını söyledi.

Bu sene hiçbir yere herhangi bir geçici istihdam yapmadıklarını kaydeden Üstel, Kıbrıs Sigorta’nın yıl sonu hesaplarına göre kar yapan bir kuruluş olduğunu anlattı. Üstel, bu kurumların ayakta kalması için hükümet olarak ellerinden geleni yaptıklarını vurguladı.

Muhaceret affı konusuna da değinen Üstel, son zamanlarda aldıkları önlemlerle, 2026 yılında 20 Nisan’a kadar yaklaşık 2 bin 200 kişiyi liman kapılarından geri gönderdiklerini aktardı. Üstel, ülkedeki kayıt dışılığı önlemek için düzenlemeler yaptıklarını da anlatarak, ülkede kayıt dışı bir kişi bile kalmaması amacıyla bu düzenlemeyi yaptıklarını kaydetti.

Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanı Erhan Arıklı ise, yerinden söz alarak, Kıbrıs Sigorta’nın bazen kar bazen zarar etmesinin normal olduğunu, yıl sonu hesaplarına bakılması gerektiğini söyledi.

Ardından "Deprem ve Diğer Doğal Afetlere Yönelik Mali Yardım Kapsamında Kamu Okul ve Hastanelerinin Güçlendirilmesi veya Yeniden Yapılmasında Uygulanacak Yöntemler (Geçici Kurallar) Yasa Tasarısı"na geçildi ve Ekonomi, Maliye, Bütçe ve Plan Komitesi’nin Yasa Gücünde Kararnameye İlişkin Raporu okundu.

Tasarı üzerine söz alan CTP Milletvekili Devrim Barçın, yasa gücünde kararnamelerin 90 gün geçerli olduğunu hatırlattı.

Maliye Bakanlığı bürokratlarının paylaştığı bazı verileri paylaşan Barçın, Maliye Bakanlığı’nı depremi bahane ederek topladığı vergileri “iç etmekle” suçladı.

2024 yılında toplanan verginin sadece yüzde 14’ünün depreme yönelik harcandığını savunan Barçın, 2025 yılında ise binaların güçlenmesi için bulunan 1 milyar 37 milyon TL’nin, 286 milyon TL’sinin yani yüzde 28’inin harcandığını, geriye kalan paranın ise bütçe açığı için cari giderlere harcandığını belirtti.

Toplanan paranın "eriyip gittiğini" söyleyen Barçın, kamu maliyesinin "deprem paralarını yiyecek kadar battığını" iddia etti. Barçın, Kalkınma Bankası’nın bir daha borçlandırılmamasını da istedi. Barçın, bu yasaya olumsuz oy vereceklerini de söyledi.

CTP Milletvekili Salahi Şahiner de söz alarak, deprem amacıyla toplanan kaynağın “çarçur” edildiğini savundu.

Çocukların hala konteynerlerde eğitim görmeye devam ettiğini belirten Şahiner, hükümeti gerekli hassasiyeti göstermemekle suçladı.

Okul ve hastanelere gereken hassasiyetin gösterilmediğini savunan Şahiner, güçlendirme için kullanılması gereken rakamların zamanında kullanılmamasını da eleştirdi. Şahiner, bu yasanın bile Maliye’nin battığının göstergesi olduğunu savundu.

Maliye Bakanı Özdemir Berova da, tasarı ile ilgili söz alarak, Devrim Barçın ile Salahi Şahiner’i kamuoyunu yanıltıcı konuşma yapmakla itham etti. Okulların güçlendirilmesi amacıyla kurulan komitenin çalışmalardan bahseden Berova, komite üyelerine teşekkür etti.

Hükümet mensubu tüm vekillerin maaşlarından kesinti yapılmasını kabul ettiğini belirterek, teşekkür eden Berova, CTP milletvekillerinin ise maaşlarından kesinti yapılmasını kabul etmediğini savundu.

Çalışmaların uzayabileceğini söyleyen Berova, gelen taleplere anında cevap verildiğini söyledi. Berova, ilgili komiteden geçip gelen her bloke talebine olumlu bakacaklarını da ekledi.

Yerinden söz alan CTP Milletvekili Filiz Besim de, yasanın üç yıl önce hazırlandığını hatırlatarak, bu üç yıl içinde hastanelerde güçlendirme yapılıp yapılmadığını sordu.

Berova, ilgili kurulun yaptığı çalışmalarda aldığı kararlar doğrultusunda gelen taleplere derhal cevap verdiklerini söyledi. Berova, tüm verilen blokeleri ve miktarlarını Besim’e sunacağını da belirtti.

Sağlık Bakanı Hakan Dinçyürek de söz alarak, depreme karşı yaptıklarını aktardı.

Tamirat ve tadilattan geçerek depreme dayanıklı hale getirilen sağlık merkezlerini tek tek sayan Dinçyürek, devam eden çalışmalarla ilgili de bilgi verdi.

Devletin kaynaklarını sağlık yatırımları açısından seferber ettiklerini ifade eden Dinçyürek, icraatlarının ortada olduğunu söyledi.

İkinci kez söz alan CTP Milletvekili Devrim Barçın, toplanan paranın yarısının enflasyondan eridiğini belirtti. Barçın, maaşlarından kesinti vermeyi kabul etmediklerini çünkü hükümete güvenmediklerini vurguladı.

Konuşmaların ardından tasarı oy çokluğuyla kabul edildi.