Hattuşa’da Kadeş Barış Antlaşması’na ait yeni tablet parçası bulundu
Hititlerin başkenti Hattuşa’da yürütülen kazılarda bulunan çivi yazılı tablet parçasının, Kadeş Barış Antlaşması’nın Akadça nüshalarından birine ait olduğu belirlendi. Yaklaşık bir yıl süren bilimsel incelemelerin ardından kimliği belirlenen parçada, iki ülke arasında kaçan veya diğer ülkeye sığınan kişilere ilişkin hükümler yer alıyor.
Çorum’daki Hattuşa Antik Kenti’nde yürütülen arkeolojik kazılarda, Kadeş Barış Antlaşması’na ait yeni bir çivi yazılı tablet parçası gün yüzüne çıkarıldı.
Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından duyurulan keşif, Hattuşa’daki Hitit kral sarayının bulunduğu Büyükkale’de, “E” binası yakınlarında gerçekleştirilen kazılarda yapıldı.
Bir yüzü korunmuş halde bulunan çivi yazılı tablet parçası üzerinde yaklaşık bir yıl boyunca sürdürülen bilimsel incelemeler sonucunda, parçanın Kadeş Barış Antlaşması’nın Akadça yazılmış nüshalarından birinin ön yüzüne ait olduğu tespit edildi.
SIĞINAN VE KAÇAN KİŞİLERE İLİŞKİN HÜKÜMLER BULUNUYOR
Yeni bulunan tablet parçasında, Kadeş Barış Antlaşması’nın iki ülke arasında kaçan veya diğer ülkeye sığınan kişilere yönelik muameleyi düzenleyen bölümlerinden satırlar yer alıyor.
Parçanın, antlaşmanın 12 ile 20’nci maddeleri arasındaki hükümlere ait olduğu belirlendi. Okunabilen bölümlerde Mısır ve Hatti ülkelerinden kaçan kişilerden söz edilirken, bu kişilerin evlerinin tahrip edilmemesine ilişkin ifadelerin de bulunduğu kaydedildi.
Tablet parçasının kırık ve eksik olması nedeniyle metnin tamamının korunmadığı belirtildi.
HİTİTLER İLE MISIR ARASINDAKİ BARIŞIN BELGESİ
Kadeş Barış Antlaşması, Hitit Kralı III. Hattuşili ile Mısır Firavunu II. Ramses arasında yapılan ve iki güç arasındaki uzun süren çatışma döneminin ardından ilişkileri düzenleyen önemli diplomatik metinlerden biri olarak biliniyor.
Hattuşa’da bulunan çivi yazılı tablet koleksiyonu içerisinde antlaşmanın metnini taşıyan başka nüshalar da bulunuyor. Boğazköy/Hattuşa tablet koleksiyonu, UNESCO tarafından 2001 yılında Dünya Belleği Listesi’ne alındı.
ERSOY: BARIŞIN BİNLERCE YILLIK İZİNİ ANADOLU’NUN TOPRAĞINDA BULDUK
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, keşfin 21 Eylül Dünya Barış Günü’nde kamuoyuyla paylaşıldığına dikkat çekti.
Ersoy, bulunan çivi yazılı tablet parçasının bilimsel incelemeler sonucunda Kadeş Barış Antlaşması’nın nüshalarından birine ait olduğunun belirlendiğini ifade ederek, keşfin Anadolu’nun barış ve diplomasi tarihindeki köklü yerini bir kez daha ortaya koyduğunu belirtti.
Binlerce yıl öncesinden günümüze ulaşan mirasın insan hayatını ve onurunu koruma sorumluluğunu hatırlattığını kaydeden Ersoy, Filistinliler başta olmak üzere tüm insanların güven, barış ve huzur içinde yaşayacağı bir gelecek temennisinde bulundu.
İLK TABLET PARÇALARI 1906’DAN İTİBAREN BULUNDU
Kadeş Barış Antlaşması’nın Mısır’a ait nüshaları tapınak duvarlarına hiyerogliflerle işlenirken, antlaşmanın Akadça çivi yazısıyla yazılmış kil tablet parçaları Hattuşa’da 1906’dan itibaren gerçekleştirilen ilk dönem kazılarında ortaya çıkarıldı.
Hattuşa’da bulunan antlaşma nüshası, kentin Hititlerin başkenti olarak tanımlanmasında da önemli rol oynadı.
Daha önce ortaya çıkarılan tablet parçaları bugün İstanbul Arkeoloji Müzeleri, Anadolu Medeniyetleri Müzesi, Berlin Önasya Müzesi ve St. Petersburg’daki Ermitaj Müzesi koleksiyonlarında bulunuyor.
Yeni keşfedilen parçanın, Kadeş Barış Antlaşması’nın Hattuşa’daki kil tablet nüshalarında eksik kalan bölümlerin tamamlanmasına yönelik bilimsel çalışmalara katkı sağlaması bekleniyor.
Büyükkale’de devam eden kazılarda antlaşmaya ait başka tablet parçalarının da bulunması hedefleniyor.