Guterres’ten Gazze tepkisi: Uluslararası toplum başarısız oldu

Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, Türkiye’nin ev sahipliğinde Antalya’da düzenlenen BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında Anadolu Ajansı’na (AA) açıklamalarda bulundu.

Türkiye’nin organizasyon kalitesinden son derece etkilendiğini belirten Guterres, iklim değişikliğiyle mücadelede emisyonların azaltılması, yenilenebilir enerjiye geçişin hızlandırılması ve gelişmekte olan ülkelere finansal destek sağlanması gerektiğini söyledi.

Guterres, Gazze’deki insani kriz, Batı Şeria’daki gelişmeler ve BM Genel Sekreterliği görevindeki son dönemine ilişkin değerlendirmelerde de bulundu.

“TÜRKİYE’DEKİ ORGANİZASYONUN KALİTESİNDEN SON DERECE ETKİLENDİM”

Türkiye’de yeniden bulunmaktan memnuniyet duyduğunu ifade eden Guterres, COP31’in düzenlenmesi için sağlanan organizasyondan dolayı Türkiye’ye teşekkür etti.

Çok sayıda BM İklim Değişikliği Konferansı’na katıldığını hatırlatan Guterres, “Bu COP’un Türkiye’deki organizasyonunun yüksek kalitesinden son derece etkilendim” dedi.

Konferanstan emisyonların azaltılması ve küresel sıcaklık artışının sınırlandırılması konusunda güçlü mesajlar beklediğini belirten Guterres, Türkiye’nin organizasyon kalitesinin diğer ülkeler tarafından da örnek alınmasını umduğunu söyledi.

“FOSİL YAKITLARDAN YENİLENEBİLİR ENERJİYE GEÇİŞ HIZLANMALI”

İklim değişikliğinin temel sorunlarından birinin fosil yakıtlar olduğunu belirten Guterres, 2025 yılında emisyonların en yüksek seviyeye ulaştığını, son 4 yılın ise tarihin en sıcak yılları arasında yer aldığını kaydetti.

Bilim dünyasında gelecek birkaç yıl içerisinde küresel sıcaklık artışının 1,5 dereceyi aşacağı yönünde görüş birliği bulunduğunu ifade eden Guterres, asıl hedefin bu aşımın süresini ve düzeyini mümkün olduğunca düşük tutmak olduğunu söyledi.

Guterres, gelecek birkaç yılda emisyonların yaklaşık yüzde 6 oranında azaltılması gerektiğini belirterek, bunun ancak fosil yakıtlardan yenilenebilir enerji kaynaklarına geçişin hızlandırılmasıyla mümkün olabileceğini vurguladı.

Ülkelerin mevcut iklim planlarının tamamının uygulanması halinde bile yüzyılın sonunda sıcaklık artışının 2,5 dereceyi aşabileceği uyarısında bulunan Guterres, böyle bir durumun ciddi sonuçlar doğuracağını belirtti.

Antalya’daki konferansta enerji dönüşümünün hızlandırılmasına ilişkin güçlü mesajlar verilmesini beklediğini ifade eden Guterres, bu konuda bir yol haritasının da ele alınacağını söyledi.

GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELERE 300 MİLYAR DOLAR DESTEK ÇAĞRISI

İklim değişikliğiyle mücadelede gelişmekte olan ülkelerin finansal ihtiyaçlarının karşılanmasının önemine dikkat çeken Guterres, gelişmiş ülkelerin her yıl 300 milyar dolar destek sağlaması gerektiğini söyledi.

Tüm kaynaklardan sağlanması hedeflenen 1,3 trilyon dolarlık finansman için de ülkelerin tam katılımının gerekli olduğunu belirtti.

İklim değişikliğine uyum finansmanının üç katına çıkarılmasına yönelik taahhüdü hatırlatan Guterres, mevcut taahhüdün ihtiyaç duyulan miktarın yüzde 30’unun bile altında kaldığını kaydetti.

Sıcaklık artışının 1,5 dereceyi aşmasının selleri, kuraklıkları ve fırtınaları daha yıkıcı hale getireceğini belirten Guterres, gelişmekte olan ülkelerin iklim değişikliğine karşı dayanıklılığının artırılması gerektiğini vurguladı.

Türkiye’nin gelişmekte olan ülkeler nezdindeki konumuna işaret eden Guterres, gelişmiş ülkelerin finansman taahhütlerini yerine getirmesinde Türkiye’nin önemli rol oynayabileceğini ifade etti.

“SIFIR ATIK, İKLİM EYLEMİ İÇİN TEMEL BİR ARAÇ”

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’ın öncülüğünde başlatılan Sıfır Atık Projesi’ne de değinen Guterres, projenin BM kapsamında yürütülmesinden memnuniyet duyduğunu söyledi.

Atıkların azaltılmasının hem ekonomik kayıpların önlenmesi hem de metan emisyonlarının düşürülmesi açısından önemli olduğunu belirten Guterres, metanın iklim değişikliğini hızlandıran başlıca etkenlerden biri olduğuna dikkat çekti.

Guterres, Sıfır Atık girişiminin ekonomik kaynakların daha verimli kullanılmasının yanı sıra iklim değişikliğiyle mücadeleye de katkı sağladığını ifade etti.

“GAZZE’DE ATEŞKESE UYULMUYOR, ÇOCUKLAR ÖLMEYE DEVAM EDİYOR”

Gazze’deki insani krize ilişkin değerlendirmelerde bulunan Guterres, uluslararası toplumun yaşananlar karşısında başarısız olduğunu söyledi.

“Uluslararası toplum başarısız oldu ancak bu başarısızlığın sorumluları var” diyen Guterres, Hamas’ın saldırılarını kınadığını, aynı zamanda İsrail’in Gazze’de yol açtığı ölüm ve yıkımı ve insani yardımların ulaştırılmasına yönelik engelleri de kınadığını hatırlattı.

Gazze’de ateşkes ilan edilmesine rağmen buna uyulmadığını belirten Guterres, “Bir ateşkes sağlandı ancak bu ateşkese uyulmuyor. Çocuklar ölmeye devam ediyor. Bu, korkunç bir durum” ifadelerini kullandı.

BM Güvenlik Konseyi tarafından desteklenen barış planının uygulanmasının son derece yavaş ilerlediğini kaydeden Guterres, İsrail’in hem insani yardımların ulaştırılmasında hem de barış planının hayata geçirilmesinde engeller oluşturduğunu söyledi.

Guterres, Gazze’ye insani yardımların kesintisiz ulaştırılması ve barış planının iki aşamasının tamamlanması gerektiğini vurguladı.

“BATI ŞERİA’DA YAŞANANLAR KABUL EDİLEMEZ”

Batı Şeria’daki gelişmelere de değinen Guterres, yeni yerleşim yerlerinin inşasını, zorunlu tahliyeleri ve yerleşimcilerin Filistinlilere, gazetecilere ve diplomatlara yönelik şiddetini eleştirdi.

Bölgede giderek daha fazla toprağın işgal edilmesine yönelik bir yaklaşım bulunduğunu savunan Guterres, bunun nihai hedefinin ilhak olduğunu belirtti.

Guterres, Batı Şeria’da yaşananların kabul edilemez olduğunu ifade ederek, ilhakın önlenmesi gerektiğini söyledi.

Orta Doğu’da kalıcı barışın sağlanmasının tek yolunun iki devletli çözüm olduğunu vurgulayan Guterres, bu çözümün uygulanabilirliğinin korunması gerektiğini kaydetti.

“EN UNUTULMAZ ANIM REFAH’TA YAŞADIKLARIMDI”

BM Genel Sekreterliği görevindeki en unutulmaz anın sorulması üzerine Guterres, Refah ziyaretini işaret etti.

Filistinlilerin insani yardıma duyduğu acil ihtiyaca bizzat tanık olduğunu belirten Guterres, Gazze’ye girişine izin verilmeyen yardım kamyonlarını gördüğü anı unutamayacağını söyledi.

Guterres, “Benim için en unutulmaz an, Refah’ta bulunduğum ve Filistinlilerin insani yardıma duydukları acil ihtiyaca bizzat tanık olduğum zamandı” dedi.

“SON 10 YIL SON DERECE ZORDU”

Görev süresinin sona ermesine yaklaşırken kendisinden sonra göreve gelecek BM Genel Sekreteri’ne ilişkin de konuşan Guterres, halefinin daha elverişli koşullarda görev yapmasını diledi.

Son 10 yılın son derece zor geçtiğini ifade eden Guterres, yeni genel sekretere tavsiyede bulunmasının doğru olmayacağını belirterek, BM’nin ve insanlığın yararına çalışmalarında başarılar diledi.

Guterres, COP31’in başarılı sonuçlar vermesini temenni ederek, Türkiye’nin organizasyon kalitesinin gezegenin korunması için ihtiyaç duyulan kararlılığa örnek olmasını umduğunu söyledi.